Wethouder over Energie Neutraal Berkelland 2030

“Duurzame energie is belangrijk omdat het de sleutel is naar de toekomst”
De afgelopen tijd is er veel gezegd en geschreven over het RODE-beleid en het initiatief voor windmolens Avinkstuw. In dit interview vragen we wethouder Gerjan Teselink om meer uitleg.

Gerjan Teselink

Gerjan, wat houdt het RODE-beleid eigenlijk in?

We hebben in de Achterhoek en in Berkelland met elkaar afgesproken dat we energieneutraal willen zijn in 2030. Bovendien krijgen we van de rijksoverheid via het klimaatakkoord de opdracht om energieneutraal te worden, Daarover maken regionaal afspraken in via de Regionale Energiestrategie.

Het betekent dus dat we in 2030 alleen duurzame energie gebruiken en dat we dan net zoveel stroom opwekken als we verbruiken. Dat is een belangrijk streven, maar realiseer je goed dat het best veel betekent. We willen een bloeiende economie die vooruitgaat en we willen alle huishoudens voorzien van stroom. Dat houdt in dat we een enorme hoeveelheid energie nodig hebben, alleen al voor Berkelland.

In het RODE-beleid (Ruimtelijke Ordening en Duurzame Energieopwekking) hebben we kaders benoemd in welke gebieden mogelijkheden zijn voor de aanleg van energie-opwekkers en aan welke eisen initiatiefnemers moeten voldoen. Dat mogen zowel commerciële als coöperatieve initiatiefnemers zijn. Waarbij ik zelf hoop dat er zoveel mogelijk opbrengsten terugvloeien naar de inwoners in het gebied in plaats van naar een groot, niet lokaal, bedrijf. Welke kaders in het RODE-beleid staan? Het gaat over de eisen van participatie, de inpassing in het landschap en over eisen voor de biodiversiteit.

Die participatie, hoe werkt dat nu precies?

Bij alle aanvragen om iets te bouwen heb je te maken met regels, buren en belanghebbenden die er iets van mogen vinden of bezwaar kunnen maken. Maar voor het bouwen van energie-opwekkers moet je nog veel meer doen. Participatie is geen ceremoniële stoelendans. We weten dat het gevoelig ligt en willen daarom ook recht doen aan een gedegen proces.  Participatie zit nog voor de officiële vergunningaanvraag. Daarmee is dit proces een dubbele firewall om inwoners al zoveel mogelijk te horen en te betrekken. Daarna volgt nog het formele traject.

Hoe zit het dan met de plannen voor Avinkstuw?

Daarvoor moet het participatieplan nog goedgekeurd worden. Maar voordat we dat goedkeuren, gaan we eerst met de gemeenteraad bepalen of er aanvullende kaders nodig zijn. Ook bespreken we wanneer en hoe de gemeenteraad een rol krijgt in het traject. Ik wil er duidelijk over zijn: op dit moment hebben wij nog geen enkel windinitiatief in de fase van participatie. Er zijn wel enkele initiatieven in de voorafgaande initiatieffase. Totdat een besluit is genomen over eventuele nieuwe kaders zullen wij geen grootschalige windinitiatieven in de fase van participatie toelaten. Met andere woorden, op dit moment houden wij windinitiatieven aan.

Er is dus nog wel inspraak mogelijk voor bewoners?

Absoluut, we zitten nog aan het begin van het traject. We hebben te maken met een onderwerp dat mensen diep raakt. En als je als bewoner ziet dat er een plan is om in jouw buurt een klimaatturbine te plaatsen, dan kan ik me voorstellen dat je daarvan schrikt. We willen de doelstellingen halen, maar niet ten koste van alles. Het moet passen in de samenleving en in ons prachtige landschap. Maar het is belangrijk dat we elkaar opzoeken om de dialoog aan te gaan. Ik vind het belangrijk dat we respectvol met elkaar omgaan en oog hebben voor elkaars standpunten. Alleen dan kun je iets bereiken.

Wat is de rol van de gemeente in deze fase?

Zoals je inmiddels wel van me weet vind ik het zelf belangrijk dat mensen met elkaar het gesprek aangaan en naar elkaars standpunten luisteren. We kunnen faciliteren dat de dialoog op een goede manier gevoerd wordt. Als we verharden dan leidt dat uiteindelijk tot een situatie waar niemand wat aan heeft. Dus als gemeente moeten we ervoor zorgen dat de kaders duidelijk zijn en dat we respectvol met elkaar de discussie aangaan.

Maar waarom die klimaatturbines. We kunnen toch alle bedrijfsdaken vol leggen met zonnepanelen?

Ja, dat klopt en dat willen we ook heel graag. Maar het heeft wat haken en ogen omdat het stroomnet er nog niet klaar voor is. En ook als we ieder dak gebruiken is het bij lange na niet genoeg voor de hoeveelheid energie die we nodig hebben. Ik heb zelf ook zonnepanelen op mijn dak thuis, maar deze grijze herfstweken leveren maar bar weinig stroom op. Dus we moeten het groter aanpakken als we energieneutraal willen zijn en daarbij is windenergie nodig.

En als we allemaal gewoon minder stroom verbruiken?

Dat is al heel belangrijk, maar ook dan komen we er nog niet. Het betekent dat we moeten kijken naar slimmere manieren om met ons verbruik om te gaan. Ik hou zelf van technische vernieuwing en van vooruitgang. De techniek is al ver. Laten we alle technische kennis slim gebruiken.

Maar de techniek verandert nog iedere dag

Ja, dat klopt. Maar het betekent niet dat je maar moet blijven wachten tot de beste oplossing er is. Je moet je realiseren dat we in een baanbrekend tijdperk leven. We moeten mee op die innovatiegolf, juist met onze ‘oerend smart’ mentaliteit in de Achterhoek. Vandaag beginnen is ook vandaag een voorbeeld hebben voor de generatie die na ons komt. Dat is belangrijk.

Waarom vind je het belangrijk dat we overgaan op duurzame energie?

Dat is voor mij zo klaar als een klontje. We hebben allemaal voorbeelden dat we op dit moment te veel vragen van onze wereld. Dat kan niet zo doorgaan. Ik heb thuis een foto staan van mijn vader, mij en mijn zoontje van 5 jaar. Drie generaties naast elkaar. Daar gaat het toch om in het leven? Dat je het leven doorgeeft voor volgende generaties?

Ik kan het niet maken om mijn kinderen te vertellen dat wij met elkaar de kennis in huis hadden, maar de stap niet hebben genomen om de Achterhoek leefbaar te houden. Ik mag hopen dat ik over 30 jaar ook op zo’n foto mag staan, maar dan weer met mijn kleinkind erbij. Of misschien dan wel met 4 generaties.

Dus het antwoord op je vraag: duurzame energie is belangrijk omdat het de sleutel is naar de toekomst. Voor onze kinderen en kleinkinderen. We zien hier in de Achterhoek nu al de gevolgen van onze stilstand, met die droogte. Wij moeten de verantwoordelijkheid nemen. Samen. Nu.

Meer informatie 

Onder de speciale button ‘Berkelland Energieneutraal 2030’ staat veel informatie over het beleid, de veelgestelde vragen maar ook hoe je als particulier subsidie aan kunt vragen. Ook een infographic legt kort en beeldend uit wat het RODE-beleid is en wat er gebeurt als er een initiatief is voor energieopwekking. Bij de veelgestelde vragen staat ook een overzicht van de verleende en in procedure zijnde vergunningaanvragen voor zonneparken.